Huis voor democratie en rechtsstaat

Politiek Café #MeToo – hoe nu verder?

Dinsdag 13 februari 2018, 20:00 - 21:30 uur
Foto demonstratie #MeToo in Parijs

In het Politiek Café van dinsdag 13 februari 2018 praten we over #MeToo, de hashtag waarmee vrouwen wereldwijd hun ervaringen met seksueel overschrijdend gedrag deelden. Te gast zijn schrijfster en cabaretière Anke Laterveer, die in 2015 in Nederland de succesvolle hashtag #zeghet startte om het bewustzijn rondom seksueel geweld te vergroten, en Tweede Kamerlid Nevin Özütok (GroenLinks).

Weinstein en #MeToo

In oktober 2017 berichtte de New York Times dat zeker acht vrouwen in het verleden een schikking troffen met filmproducent Harvey Weinstein, na beschuldigingen van seksueel grensoverschrijdend gedrag. In de daaropvolgende maanden werd onder de hashtag #MeToo een golf van verhalen gedeeld van vrouwen die door mannen aangerand, misbruikt of seksueel geïntimideerd zijn. Tussen oktober en december werd de hashtag al meer dan zes miljoen keer gebruikt. Veel landen hadden daarnaast hun eigen hashtag, zoals #abusefreeindia en #balancetonporc.

Bekende acteurs als Kevin Spacey en Dustin Hoffman, maar ook Nederlanders uit de filmindustrie zoals Ruut Weissman en Job Gosschalk werden geconfronteerd met hun acties. Het wakkerde een gesprek en debat aan over de omgangsvormen op het werk en in privésituaties.

Cijfers in Nederland

Seksueel grensoverschrijdend gedrag is van alle tijden. Het Rutgers instituut meldt in een onderzoek uit 2017 dat ’33.3% van de vrouwen en 7.7% van de mannen ‘ja’ zegt op de vraag of je wel eens seksueel geweld hebt meegemaakt’. Daarnaast heeft ongeveer de helft van de vrouwen een of meerdere vormen van niet-fysieke seksuele grensoverschrijding meegemaakt. Mensen met een verstandelijke beperking en binnen de jeugdzorg lopen nog eens extra risico. En maar liefst 11% van de meisjes en 2% van de jongens onder de 25 waren ooit gedwongen om iets te doen of toe te staan op seksueel gebied wat ze niet wilden, blijkt uit een onderzoek van Rutgers en SOA Aids Nederland.

Time’s up

In de laatste decennia zijn er altijd weer momenten geweest waarop seksueel geweld tijdelijk meer aandacht krijgt in de media. Zo ging het in de jaren ‘60 om incest, in de jaren ‘70 om huiselijk geweld en later om seksuele intimidatie binnen de rooms-katholieke kerk.

Deze keer lijkt het anders: de vrouwen die de aanzet gaven voor de discussie, staan erop dat de wereld nooit weer wordt zoals die was. Het moet wat hen betreft afgelopen zijn met seksueel geweld in onze samenleving.

Rondom de Golden Globes prijsuitreiking in januari 2018 werd de hashtag #timesup trending. Time’s Up is een collectief van ruim 300 vrouwen in Hollywood (studioleiders, actrices, managers, schrijvers, regisseurs en producers) dat seksueel grensoverschrijdend gedrag in de filmindustrie en daarbuiten wil aanpakken.

#MeToo – hoe nu verder?

Maar wat zorgt er nu voor dat deze situaties kunnen bestaan? En dat deze vooral in hiërarchische relaties lijken voor te komen? Hoe staat het met seksueel grensoverschrijdend gedrag in Nederland? Staan we er beter of slechter voor dan andere landen? Wat zouden wij als maatschappij kunnen moeten doen om de situatie voor volgende generaties te verbeteren? En welke rol heeft de politiek daarin? Hoe beschermen we vrouwen (en mannen) tegen seksuele intimidatie?

Maar ook: wanneer slaat de (media)hype rondom #MeToo door? Niet alleen spreken beschuldigde mannen geregeld van een ‘heksenjacht’, ook actrice Catherine Deneuve gebruikte het woord ‘heksenjacht’ onlangs in haar stuk over #MeToo.

Hoe zorgen we ervoor dat slachtoffers veilig hun ervaringen kunnen delen, zonder daarbij de vermeende daders nog voor een grondig onderzoek, al dan niet publiekelijk te veroordelen? Wat is de rechtspositie van een van seksueel overschrijdend gedrag beschuldigde?

Foto’s Marc Deurloo en Maarten Kools

Sprekers

Op dinsdag 13 februari praten we over deze vragen en meer met Anke Laterveer en Nevin Özütok.

Anke Laterveer is cabaretière en schrijfster. In oktober 2015 lanceerde ze, samen met Anousha Nzume en Stella Bergsma, de hashtag #zeghet op Twitter. Hiermee wilden ze bewustzijn creëren rondom seksueel geweld. Ook wilden ze het taboe op praten over je ervaring doorbreken.

Duizenden slachtoffers van seksueel geweld, zowel vrouwen als mannen, deelden vervolgens op social media hun verhaal. Door aanhoudende (media-)aandacht voor dit probleem werden ook in de politiek stappen gezet. Mede door #zeghet zijn er in versneld tempo Centra Seksueel Geweld geopend op verschillende plaatsen in Nederland. Daar kunnen slachtoffers terecht voor medische en psychologische zorg.

Nevin Özütok is sinds de verkiezingen van 2017 Tweede Kamerlid voor GroenLinks.

Eerder was zij vakbondsbestuurder bij de FNV en stadsdeelbestuurder in Amsterdam Oost. Özütok diende onlangs een motie in, die breed werd gesteund, om de arbeidsinspectie meer aandacht te laten besteden aan seksuele intimidatie op de werkvloer.

Het Politiek Café wordt gemodereerd door Victor Vlam.

 

 Praktische info

  • Wanneer: dinsdag 13 februari 2018, 20.00-21.30 uur
  • Waar: ProDemos, Hofweg 1, Den Haag
  • Toegang: gratis, aanmelden via ons online reserveringssysteem

Democratie in Debat

Logo Democratie in DebatHet Politiek Café is onderdeel van Democratie in Debat, een debatreeks over de politieke actualiteit. Democratie in Debat is een samenwerkingsverband van ProDemos, Filmhuis Den Haag, het Montesquieu Instituut en Internationaal Perscentrum Nieuwspoort. Elke maand organiseren zij in politiek Den Haag het Actualiteitendebat, Film & Debat en het Politiek Café.