Op 13 september vond er in jongerencentrum Dynamo in Eindhoven een debat plaats over jeugdrechtsspraak.
"Een jongere met een lang strafblad krijgt veel street credibility". Een jeugdige bezoeker geeft zijn mening tijdens het debat in de concertzaal van jongerencentrum Dynamo. Elk jaar komen er zo’n 12.500 minderjarigen voor de strafrechter te staan. Jeugdcriminaliteit is problematisch vanwege de fundamentele fase van een leven waarin het plaats vindt. Geldt hiervoor jong geleerd, oud gedaan? Hoe kunnen jongeren, rechters en anderen uit het veld elkaar beter begrijpen en zo criminaliteit onder jongeren beperken?
Tijdens het debat op 13 september georganiseerd door ProDemos en de rechtbank ’s-Hertogenbosch werd er gedebatteerd over drie stellingen. De eerste stelling luidde: "Jongeren moeten harder gestraft worden". "Wie is het daar niet mee eens?", vroeg moderator Rogier Elshout aan het publiek. De opgestoken groene en rode kaartjes gaven een mooi beeld van de meningen in de zaal. Een jongerenwerker stelt dat straffen weinig uithaalt, "Er is veel meer behoefte aan begeleiding". De stelling wordt afgesloten met een gang langs het panel met daarin een rechter, een officier van Justitie, iemand van de jeugdreclassering en een onderzoeker.
Na de stelling dat ouders van criminele jongeren moeten worden bestraft volgde een interview met een jongere met een strafrechtelijk verleden. Kim vertelde over haar drugsverleden en de grote rol die dit heeft gespeeld bij haar daden. Uit de ervaring van Kim kan geconcludeerd worden dat goede begeleiding en het bieden van een tweede kans fundamenteel zijn in het voorkomen van recidive. Het verhaal van Kim maakte veel indruk op het publiek.
Het laatste debat ging over de vraag of jongeren door jongeren berecht moesten worden. Onderzoekster Suzan Verberk vertelde dat uit haar onderzoek blijkt dat in de VS youth courts goed kunnen werken bij bepaalde rechtszaken. Binnen deze youth courts ‘berechten’ jongeren elkaar, deze werkwijze wordt in Nederland niet toegepast.
Met het bediscussiëren van de laatste stelling was de tijd om, het debat is echter nog niet ten einde. De meningen waren verdeeld, maar iedereen was begaan met het thema. Tijdens de speeddate werd er gesproken over het uitdelen van taakstraffen en het bijwonen van een rechtszaak. Meningen werden nogmaals uitgewisseld tussen de jongeren en de rechters.
"Ik heb ontzettend veel geleerd, volgende keer ben ik er zeker weer bij" zei Deshaun. Dit maakt het draagvlak voor de bijeenkomst duidelijk, die bij een mogelijk vervolg op nog meer aanwezigen kan rekenen.Uiteindelijk werd Kim door de president van de rechtbank uitgeroepen als beste debater van de avond. Kim ontvangt een boek als prijs. "Ik ben dolblij met de prijs en woon graag een rechtszaak bij als belangstellende".
Zo stond de avond niet op zichzelf. Uit de evaluatie kwam naar voren dat door het debat aanwezigen tot nieuwe inzichten zijn gekomen. De aanwezigen gaven de bijeenkomst met een 7,9 gemiddeld, een hele dikke voldoende. ProDemos zal samen met de rechtbank ‘s-Hertogenbosch de bijeenkomst evalueren en kijken of dit format ook met andere rechtbanken kan worden uitgevoerd. Uiteraard kan een soortgelijk debat ook met andere groepen in plaats van jongeren worden gehouden.
De parlementszaal van ProDemos zit tot de nok toe vol voor de komst van oud-Europarlementariër Joost Lagendijk. Zijn boek, “De Turken komen eraan”, staat centraal. De Turkse gemeenschap is dan ook goed vertegenwoordigd. Alsnog is het een gemêleerd gezelschap; er zijn zowel jonge als wat oudere mensen, mannen en vrouwen. Sinds Joost Lagendijk in Turkije woont, krijgt hij veel vragen van Nederlanders die Turkije bezoeken.
De leerlingen van het Stedelijk Gymnasium Leiden zitten al braaf in de bankjes van de nagebouwde rechtszaal van ProDemos, als Andy Klom, hoofd van de Vertegenwoordiging van de Europese Commissie in Nederland, zijn opwachting maakt. Hij gaat de vijfdeklassers een lezing geven over de financiële crisis.
